Weet AI wat wijs is? Het Groot Gents Inburgeringsexamen op Dag van de Wetenschap
Weet een chatbot wat een neuzeke is? Begrijpt AI wat je bedoelt als je iets wijs noemt? En weet een slimme chatbot wat uuflakke is? Tijdens Dag van de Wetenschap op zondag 15 november waagden bezoekers zich aan het Groot Gents Inburgeringsexamen in De Krook. Met een knipoog testten ze hun kennis van het Gents én ontdekten ze hoe goed artificiële intelligentie onze taal, cultuur en gewoontes begrijpt. Een AI-Hulplijn stond klaar om hen te helpen slagen. Of net niet?
Hoe Gents is AI eigenlijk?
AI-taalmodellen worden voor een groot deel getraind met Engelstalige teksten. Daardoor hebben ze het soms moeilijk met andere talen en culturele contexten. Zeker als het over dialect, lokale uitdrukkingen of typisch Gentse gewoontes gaat. Het Groot Gents Inburgeringsexamen maakte dat op een speelse manier duidelijk. Bezoekers van Dag van de Wetenschap kregen vragen voorgeschoteld over de Gentse en Vlaamse taal en cultuur en konden daarbij een beroep doen op een AI-Hulplijn. Maar hoe betrouwbaar was dat advies? En kon AI wel volgen wanneer het gesprek een typisch Gentse wending nam? Zo ontdekten deelnemers niet alleen hoeveel ze zelf over Gent weten, maar ook waar de culturele kennis van AI haar grenzen bereikt. Ook UGent-rector Petra De Sutter, schepen Astrid De Bruycker, directeur Arteveldehogeschool Isabelle De Wulf en vicerector Herwig Reynaert kwamen langs.
Hoe meet je de cultuurgevoeligheid van AI?
Achter het speelse inburgeringsexamen schuilt een concrete onderzoeksvraag. Hoe goed begrijpen AI-taalmodellen de cultuur waarin ze gebruikt worden? De UGent-onderzoeksgroep Language and Translation Technology Team (LT3) ontwikkelt een test om de cultuurgevoeligheid van chatbots te meten. Want een chatbot die grammaticaal correcte antwoorden geeft, begrijpt daarom nog niet wat mensen écht bedoelen. Lokale uitdrukkingen, humor en culturele verwijzingen vragen om meer dan alleen taalkennis. Met het Groot Gents Inburgeringsexamen konden bezoekers zelf ervaren hoe moeilijk dat soms is. Hun antwoorden en interacties maakten een abstracte onderzoeksvraag tastbaar.
Een AI-Hulplijn opzetten en testen: Societal Imagineering Lab (imec-mict-UGent)
De AI-Hulplijn die deelnemers tijdens het examen konden raadplegen, kwam er dankzij het Societal Imagineering Lab (imec-mict-UGent). Het lab ontwikkelt een platform waarmee je eenvoudig AI-Hulplijnen kunt opzetten en testen. Zo konden bezoekers niet alleen kennismaken met AI, maar ook zelf ervaren hoe zo'n digitale assistent werkt. Helpt die je echt vooruit? Begrijpt die je vraag? En wat gebeurt er als de context wat minder vanzelfsprekend is?
Taal en technologie voor iedereen: Digipunt
Ook Bibliotheek De Krook bracht haar expertise in. De bibliotheek zet sterk in op digitale inclusie en taal leren. Want iedereen moet de kans krijgen om met nieuwe technologie aan de slag te gaan en er kritisch mee om te leren gaan. Wie vragen heeft over taal of technologie, kan terecht bij de collega's en vrijwilligers van het Digipunt en Taalpunt op de eerste verdieping van De Krook.